Przelew między bankami nie zawsze idzie do następnego dnia roboczego. Wszystko zależy od trybu przelewu, godziny zlecenia i dnia tygodnia. Zwykły przelew krajowy w złotówkach potrafi dotrzeć w ciągu kilku godzin, ale może też poleżakować do poniedziałku. Przelew natychmiastowy trwa kilka sekund o każdej porze. Poniżej wyjaśnienie, skąd biorą się te różnice i jak wybrać opcję, żeby pieniądze były na czas.
Ile trwa przelew: wersja skrócona
- Ten sam bank – zwykle od razu, także w weekend.
- Przelew natychmiastowy (Express Elixir) – od kilku do kilkunastu sekund, całą dobę, również w niedziele i święta.
- Zwykły przelew krajowy – od kilku godzin do następnego dnia roboczego, zależnie od sesji rozliczeniowej.
- Przelew SEPA w euro – zazwyczaj do 1 dnia roboczego.
- Przelew SWIFT – od 1 do kilku dni roboczych.
Zgodnie z ustawą o usługach płatniczych bank odbiorcy ma obowiązek uznać rachunek odbiorcy najpóźniej do końca dnia roboczego następującego po otrzymaniu zlecenia płatniczego przez bank nadawcy. Wiele banków robi to szybciej, ale nie ma obowiązku.
Dlaczego zwykły przelew nie dochodzi od razu
Przelewy między różnymi bankami nie wędrują „na żywo”. Banki zbierają zlecenia w paczki i rozliczają je w systemie Elixir, który prowadzi Krajowa Izba Rozliczeniowa. Rozliczenia odbywają się w sesjach, czyli kilka razy w ciągu dnia roboczego.
Sesje i godziny odcięcia
Każdy bank ma własną godzinę graniczną (tzw. cut-off), do której zlecenia trafiają do najbliższej sesji. Zlecenie złożone przed tą godziną zwykle zostaje rozliczone tego samego dnia. Złożone po niej czeka na kolejną sesję, czyli często na następny dzień roboczy.
Godziny odcięcia różnią się między bankami i bywają zmieniane. Najpewniejszym źródłem jest regulamin lub tabela operacji danego banku, a nie dane z forów czy starych poradników.
Warto też odróżnić moment, w którym bank przyjął zlecenie, od momentu, w którym środki pojawiły się na rachunku odbiorcy. Bank nadawcy potrafi obciążyć konto od razu, a odbiorca zobaczy pieniądze dopiero po sesji i zaksięgowaniu.
Weekendy, święta i długie weekendy
Elixir działa w dni robocze. Sobota, niedziela i święta się nie liczą. Zwykły przelew zlecony w piątek po godzinie odcięcia trafi więc do rozliczenia dopiero w poniedziałek, a wpłynie najwcześniej tego samego dnia.
Przy długich weekendach luka robi się większa. Przelew zlecony w środę przed świętem w czwartek i „mostem” w piątek może dotrzeć dopiero w kolejnym tygodniu. Jeśli termin jest ważny, lepiej od razu wybrać przelew natychmiastowy.
Przelewy natychmiastowe
Express Elixir i podobne rozwiązania działają 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu. Środki są na koncie odbiorcy praktycznie od razu, a bank zwykle od razu wysyła potwierdzenie. Z tego trybu korzystają też popularne płatności mobilne, jak BLIK na telefon.
Haczyki są dwa. Po pierwsze, część banków pobiera za przelew natychmiastowy opłatę, choć coraz częściej jest on bezpłatny lub wliczony w pakiet konta. Po drugie, mogą obowiązywać limity kwotowe, osobne od limitów przelewów zwykłych. Przy większych sumach zdarza się, że trzeba je podnieść w bankowości internetowej.
Nie każdy bank obsługuje wszystkie kierunki. Jeśli bank odbiorcy nie jest podłączony do systemu natychmiastowego, przelew pójdzie zwykłą ścieżką. Zwykle widać to w formularzu jeszcze przed zatwierdzeniem.
Kiedy który przelew wybrać
- Rata kredytu, czynsz, rachunek z terminem na dziś – przelew natychmiastowy albo zlecenie z dużym zapasem czasu.
- Podatki – przy płatnościach do urzędów skarbowych liczy się zwykle data obciążenia rachunku nadawcy, więc zlecenie w ostatniej chwili jest ryzykowne, ale nie tak jak w przypadku zwykłego, spóźnionego przelewu.
- Zakupy od osoby prywatnej – natychmiastowy, żeby sprzedający widział pieniądze w chwili wydania towaru.
- Regularne, planowane płatności – zwykły przelew lub zlecenie stałe, bez dopłat.
Przelewy zagraniczne
SEPA
Przelew w euro do kraju strefy SEPA, bez żadnych dodatkowych opcji, zwykle dociera w ciągu jednego dnia roboczego. Warunkiem jest poprawny numer IBAN i płatność w euro. Opcja kosztów trzeba ustawić jako dzieloną (SHA), bo wtedy przelew idzie standardową ścieżką.
Jeśli przelew w euro wychodzi z konta prowadzonego w złotych, bank przewalutowuje środki. To zwykle wydłuża obsługę i podnosi koszt przez niekorzystny kurs.
SWIFT
Przelewy poza SEPA, na przykład w dolarach, funtach lub do krajów spoza obszaru, idą przez sieć SWIFT. Zwykle trwa to od 1 do 3 dni roboczych, a bywa dłużej. Przy dłuższych trasach w drodze są bank pośredniczący i bank odbiorcy, a każdy z nich może pobrać prowizję.
Przy takich transakcjach odbiorca czasem dostaje mniej niż nadano. Pomaga opcja pokrycia wszystkich kosztów przez nadawcę (OUR), choć jest droższa.
Gdy przelew nie dochodzi
Jeśli minął dzień roboczy, a pieniędzy nadal nie ma, warto sprawdzić kilka rzeczy po kolei:
- czy przelew w ogóle został zaksięgowany po stronie nadawcy (status w historii rachunku),
- czy numer rachunku został wpisany poprawnie, bo błąd w jednej cyfrze zwykle blokuje przelew,
- czy zlecenie nie czeka na autoryzację, na przykład w aplikacji,
- czy bank nie zatrzymał płatności do weryfikacji, co zdarza się przy dużych kwotach, nietypowych odbiorcach i przelewach zagranicznych.
Gdy status wskazuje, że przelew wyszedł, a odbiorca nadal go nie widzi, pomaga potwierdzenie transakcji w PDF z datą i numerem referencyjnym. Z nim konsultant w banku może sprawdzić, na jakim etapie zatrzymały się środki. Przy pomyłce w numerze konta sprawę trzeba zgłosić do banku nadawcy jak najszybciej, bo odzyskanie pieniędzy wymaga współpracy banku odbiorcy.
